GPSR weszło w życie 13 grudnia 2024 roku i przyniosło fundamentalne zmiany dla wielu przedsiębiorców w Polsce. Jeśli prowadzisz firmę produkującą lub sprzedającą produkty konsumenckie, zachęcamy do lektury niniejszego artykułu.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Czego dotyczy Rozporządzenie GPSR?
- Czy sprzedając online musisz stosować się do GPSR?
Polska ustawa GPSR? Dowiedz się więcej na ten temat już teraz: https://mdl-kancelariaprawna.pl/porady-prawne/nowa-ustawa-gpsr-w-polsce-czyli-poznaj-krajowe-ramy-nadzoru-nad-bezpieczenstwem-produktow-a-ryzyka-dla-przedsiebiorcow/
Kogo dotyczy Rozporządzenie GPSR?
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/988 w sprawie ogólnego bezpieczeństwa produktów (GPSR) weszło w życie i jest stosowane od 13 grudnia 2024 r. Przepisy te objęły szeroki krąg podmiotów uczestniczących w łańcuchu dostaw i dystrybucji produktów konsumenckich.
Rozporządzenie dotyczy w szczególności:
- producentów – czyli osób fizycznych lub prawnych wytwarzających produkt lub zlecających jego zaprojektowanie i wytworzenie, a następnie oferujących go pod własną nazwą lub znakiem towarowym,
- importerów – mających siedzibę w Unii Europejskiej i wprowadzających na rynek produkty pochodzące z państw trzecich,
- dystrybutorów – każdego podmiotu w łańcuchu dostaw, który nie był producentem ani importerem,
- upoważnionych przedstawicieli producentów,
- sprzedawców internetowych oraz dostawców internetowych platform handlowych.
Warto podkreślić, że przepisy GPSR objęły również osoby prowadzące działalność nierejestrowaną, w tym np. sprzedające własne rękodzieło, o ile oferowane produkty były produktami konsumenckimi w rozumieniu rozporządzenia. Jednocześnie GPSR wprost wyłączyło spod swojego zakresu m.in.: produkty lecznicze, żywność i pasze, żywe rośliny i zwierzęta, statki powietrzne, antyki oraz produkty wymagające naprawy lub odnowienia przed użyciem. Istotne znaczenie praktyczne miało również to, że jeden podmiot mógł występować jednocześnie w kilku rolach, np. jako producent własnych wyrobów oraz dystrybutor produktów innych marek. W konsekwencji na przedsiębiorcę mogły zostać nałożone różne obowiązki, w zależności od jego funkcji w odniesieniu do konkretnego produktu.
Dowiedz się, jak prowadzić legalny biznes online: https://mdl-kancelariaprawna.pl/porady-prawne/obowiazki-w-branzy-e-commerce-czyli-o-tym-musisz-wiedziec-prowadzac-sklep-internetowy/
Jakie produkty obejmuje GPSR?
Zakres produktowy rozporządzenia GPSR okazał się być bardzo szeroki. Przepisy objęły produkty konsumenckie, czyli towary przeznaczone dla konsumentów lub takie, z których konsumenci mogli korzystać w typowych, racjonalnie przewidywalnych warunkach, nawet jeśli pierwotnie nie zostały zaprojektowane wyłącznie z myślą o nich.
GPSR ma zastosowanie zarówno do:
- produktów nowych,
- produktów używanych,
- produktów naprawionych lub odnowionych.
Rozporządzenie nie znajdowało natomiast zastosowania do produktów, które wymagały naprawy lub odnowienia przed użyciem, pod warunkiem że były one wyraźnie oznaczone jako takie. W przypadku produktów objętych już szczegółowymi wymogami bezpieczeństwa wynikającymi z tzw. unijnego prawodawstwa zharmonizowanego, GPSR znajdowało zastosowanie wyłącznie w zakresie ryzyk i aspektów bezpieczeństwa nieuregulowanych w tych przepisach sektorowych.
Z zakresu GPSR wyłączono m.in.:
- produkty lecznicze (dla ludzi i weterynaryjne),
- żywność i pasze,
- żywe rośliny i zwierzęta, w tym organizmy modyfikowane genetycznie,
- produkty uboczne pochodzenia zwierzęcego,
- środki ochrony roślin,
- sprzęt wykorzystywany do przemieszczania się, obsługiwany przez usługodawcę,
- statki powietrzne,
- antyki.
GPSR a ozdoby świąteczne – dowiedz się więcej już teraz! https://mdl-kancelariaprawna.pl/porady-prawne/ozdoby-swiateczne-a-gpsr-w-jaki-sposob-klasyfikowac-dekoracje-swiateczne-i-jakie-obowiazki-ciaza-na-przedsiebiorcach/
Obowiązki firm wynikające z GPSR
Od 13 grudnia 2024 r. przedsiębiorcy zostali zobowiązani do wdrożenia szeregu konkretnych obowiązków, przy czym ich zakres był uzależniony od roli pełnionej w łańcuchu dostaw.
Producenci zostali objęci najszerszym katalogiem obowiązków, m.in. do:
- przeprowadzenia wewnętrznej analizy ryzyka,
- sporządzenia i aktualizowania dokumentacji technicznej produktu,
- zapewnienia identyfikowalności produktu (np. poprzez numer partii lub serii),
- udostępnienia skutecznego kanału komunikacji umożliwiającego składanie skarg i zgłoszeń,
- prowadzenia wewnętrznego rejestru zgłoszeń dotyczących bezpieczeństwa produktów.
Importerzy i dystrybutorzy zostali zobowiązani do weryfikowania, czy produkty spełniają wymogi bezpieczeństwa, a także do odmowy wprowadzania do obrotu produktów niebezpiecznych oraz współpracy z organami nadzoru rynku.
Szczególne obowiązki nałożono na sprzedawców internetowych, którzy musieli zapewnić, aby oferty produktów zawierały m.in.:
- dane producenta lub osoby odpowiedzialnej w UE,
- informacje identyfikujące produkt,
- ostrzeżenia i instrukcje dotyczące bezpieczeństwa w języku polskim.
W przypadku wykrycia produktu niebezpiecznego przedsiębiorcy byli zobowiązani do niezwłocznego zgłoszenia zagrożenia za pośrednictwem portalu Safety Business Gateway oraz do poinformowania konsumentów. Naruszenie przepisów GPSR mogło skutkować nałożeniem kar pieniężnych sięgających do 1 000 000 zł.
GPSR a polska ustawa o ogólnym bezpieczeństwie produktów
Wejście w życie GPSR wiązało się również z koniecznością dostosowania krajowych regulacji. W Polsce zastosowanie znalazła nowa ustawa o ogólnym bezpieczeństwie produktów, która zastąpiła dotychczasowe przepisy i zapewniła pełną spójność krajowego porządku prawnego z rozporządzeniem unijnym.
Ustawa ta określiła m.in.:
- kompetencje organów nadzoru rynku,
- zasady kontroli przedsiębiorców,
- krajowy system sankcji administracyjnych,
- tryb współpracy z organami unijnymi oraz obsługę zgłoszeń w systemach takich jak Safety Gate.
W praktyce oznaczało to, że przedsiębiorcy działający na rynku polskim musieli brać pod uwagę zarówno bezpośrednio stosowane przepisy GPSR, jak i regulacje krajowe, w szczególności w zakresie kontroli i odpowiedzialności administracyjnej.
Podsumowanie
Rozporządzenie GPSR wprowadziło istotne i trwałe zmiany dla przedsiębiorców oferujących produkty konsumenckie na rynku UE, w tym w Polsce. Kluczowe znaczenie ma prawidłowe ustalenie roli pełnionej w łańcuchu dostaw, ponieważ od niej zależał zakres obowiązków prawnych. Dostosowanie dokumentacji, procedur wewnętrznych, systemów identyfikowalności oraz kanałów komunikacji z konsumentami stało się nie tylko wymogiem prawnym, ale również elementem budowania zaufania do marki. W połączeniu z polską ustawą o ogólnym bezpieczeństwie produktów GPSR stworzyło to spójny, ale wymagający system odpowiedzialności. Niezależnie od skali działalności, nowe regulacje realnie wpłynęły na sposób prowadzenia biznesu. Dlatego w przypadku wątpliwości co do zakresu obowiązków lub zgodności produktów z przepisami, zasadne pozostaje skorzystanie z profesjonalnego wsparcia prawnego.
W czym możemy pomóc Ci pomóc?
- Wdrożymy GPSR w Twoim biznesie.
- Odpowiemy na Twoje pytania związane z prowadzeniem biznesu e-commerce.
- Przeprowadzimy audyt prawny Twojego biznsu.
FAQ
- Kogo dotyczy rozporządzenie GPSR?
GPSR obejmuje szeroki zakres podmiotów, w tym producentów, importerów, dystrybutorów, upoważnionych przedstawicieli oraz sprzedawców internetowych na rynku unijnym. Dotyczy również osób prowadzących działalność nierejestrowaną, np. sprzedających własne rękodzieło.
- Jakie produkty podlegają regulacjom GPSR?
GPSR obejmuje większość produktów konsumenckich, zarówno nowych, jak i używanych, naprawionych czy odnowionych.
- Jakie są główne obowiązki producentów wynikające z GPSR?
Producenci muszą przeprowadzić analizę ryzyka, sporządzić dokumentację techniczną, zapewnić identyfikowalność produktu, udostępnić kanał komunikacji do przyjmowania reklamacji oraz prowadzić rejestr zgłoszeń.
- Czy GPSR nakłada specjalne wymagania na sprzedawców internetowych?
Tak, sprzedawcy internetowi mający grupę docelową wśród konsumentów polskich muszą zawrzeć w ofercie produktu dane producenta, informacje identyfikujące produkt oraz ostrzeżenia dotyczące bezpieczeństwa w języku polskim.
- Jakie są konsekwencje nieprzestrzegania przepisów GPSR?
Naruszenie przepisów GPSR może skutkować karami finansowymi sięgającymi nawet 1 000 000 zł. Dodatkowo, przedsiębiorcy są zobowiązani do natychmiastowego zgłaszania niebezpiecznych produktów oraz informowania konsumentów o ryzyku.
Skontaktuj się z Kancelarią MDL już dziś i sprawdź, jak możemy Ci pomóc.
