Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (PPWR) zastąpiło dotychczasową dyrektywę 94/62/WE, wprowadzając jednolite, bezpośrednio stosowane ramy prawne na terenie całej Unii Europejskiej w odniesieniu do gospodarki opakowaniami. Aby ułatwić przedsiębiorcom dostosowanie się do nowych realiów biznesowych, Dyrekcja Generalna ds. Środowiska Komisji Europejskiej opublikowała 3 sierpnia 2026 roku zaktualizowane, oficjalne wytyczne w przystępnej formie przewodnika FAQ. To wyjście naprzeciw wątpliwościom przedsiębiorców, których przytłacza mnogość unijnych regulacji. Chociaż rozporządzenie weszło w życie w lutym 2025 roku, to kluczowym punktem zwrotnym dla rynku jest zbliżający się 12 sierpnia 2026 roku, od kiedy przepisy te zaczynają być bezpośrednio stosowane. Warto przy tym podkreślić stanowisko Komisji Europejskiej, z którego wynika, że organy nadzoru rynku bezpośrednio po tej dacie nie będą skupiać się na natychmiastowym karaniu firm, lecz na wsparciu i edukacji.
Z tego artykułu dowiesz się:
- Czego dotyczy dokument opublikowany 3 sierpnia 2026 r.?
- Czego dotyczy PPWR?
- Czy od 12 sierpnia 2026 dotyczą Cię nowe obowiązki?
- Czy koperta jest opakowaniem w świetle PPWR?
PPWR w praktyce
Z perspektywy przedsiębiorców w pierwszej kolejności warto zaznaczyć, że już od 12 sierpnia 2026 roku niezwykle rygorystyczne stają się zasady dotyczące ograniczenia obecności substancji stwarzających zagrożenie dla zdrowia. Wytyczne oraz przepisy kładą nacisk na eliminację celowo dodawanych związków PFAS w opakowaniach mających kontakt z żywnością oraz zachowanie limitu stężenia metali ciężkich (ołowiu, kadmu, rtęci i chromu sześciowartościowego) do maksymalnie 100 mg/kg. Oznacza to, że skład każdego opakowania powinien zostać zweryfikowany. Zadbaj o rzetelną dokumentację składów oraz deklarację zgodności z wymaganiami PPWR w stosunku do obowiązków, które będą obowiązywały od 12 sierpnia 2026 roku. Jednym z najważniejszych wyzwań prawnych i operacyjnych stojących przed firmami już teraz jest również przypisanie każdemu opakowaniu właściwego wytwórcy w świetle PPWR. Czasu jest już niewiele, a poprawne ustalenie tej roli ma kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa prawnego Twojego biznesu. Warto pamiętać, że wytwórcą nie musi być podmiot, który fizycznie wyprodukował daną butelkę, karton, zamknięcie czy etykietę. Zgodnie z rozporządzeniem oraz wytycznymi Komisji Europejskiej status ten przysługuje zasadniczo podmiotowi, która zleca zaprojektowanie lub wytworzenie opakowania bądź produktu pod własną nazwą lub znakiem towarowym. W przypadku opakowań jednostkowych i zbiorczych w roli tej najczęściej wystąpi podmiot napełniający opakowanie i wprowadzający na rynek gotowy produkt pod marką własną. Od 12 sierpnia 2028 roku na opakowaniu będzie musiała znaleźć się nazwa wytwórcy, adres oraz kod QR lub inny cyfrowy nośnik danych. Opakowania będą musiały być oznaczane zharmonizowanymi unijnymi piktogramami dotyczącymi składu materiałowego i sortowania odpadów – warto już teraz zastanowić się, jak sprostać przyszłym obowiązkom. Zamysł ten ma na celu ułatwienie identyfikacji pochodzenia i składu danego opakowania. Z kolei od 2030 roku w opakowaniach zbiorczych, transportowych i e-commerce wskaźnik pustej przestrzeni (wliczając w to wypełniacze, takie jak poduszki powietrzne czy papier stosowane w celu zabezpieczenia zamówionego produktu) nie będzie mógł przekraczać 50%. Oznacza to, że Twoje opakowanie powinno odpowiadać rozmiarom zapakowanych produktów. Warto zacząć prace koncepcyjne nad wymiarami opakowań już dziś. Kancelaria MDL wspiera klientów z branży kosmetycznej. Obserwując tendencje rynkowe możemy zasugerować, że w praktyce w PPWR chodzi o eliminację sytuacji, gdy przykładowo 1 szminka zostaje zapakowana w “karton po butach”, a pusta przestrzeń wypełniona jest pianką bądź papierem. Od tej daty każde opakowanie z tworzywa sztucznego będzie musiało zawierać minimalny udział recyklatu wynoszący 30% dla PET i 35% dla pozostałych tworzyw. Przypominamy też, że szczegółowe klasy recyklingu staną się obowiązkowe dopiero w 2030 roku. Z kolei od 1 stycznia 2035 r. progi zawartości recyklatów wzrosną do 50% dla PET i 55-65% dla pozostałych tworzyw. Jak widać PPWR naprawdę będzie wchodziło w życie etapami, a przedsiębiorcy przez kolejne lata muszą trzymać rękę na pulsie.
Czy koperta jest opakowaniem?
Na co zwrócono uwagę w publikacji z 3 sierpnia 2026 roku? Wyjaśniono między innymi wątpliwości związane z kopertami. Klasyczne koperty zawierające listy (których funkcja jest wyłącznie komunikacyjna) nie są bowiem uznawane za opakowania! Status opakowania zyskują jednak puste koperty przeznaczone do pakowania produktów oraz te, w których przesyłane są katalogi i magazyny. Jak widać, wszystko zależy od kontekstu. Z kolei pod kątem opakowań krążących “wewnątrz jednego podmiotu” zwrócono uwagę na to, iż opakowania używane do transportu komponentów między różnymi zakładami tej samej firmy podlegają rygorom PPWR tylko jeśli zostały zakupione od podmiotu zewnętrznego.
W jaki sposób producenci mogą udowodnić zgodność z zachowaniem w składzie wartości granicznych metali ciężkich w opakowaniach?
W opublikowanym FAQ Komisja Europejska wskazała, że w celu wykazania zgodności swoich opakowań zaleca się stosowanie raportu CEN CR 13695-1/2000 Opakowania – Wymagania dotyczące pomiaru i weryfikacji czterech metali ciężkich i innych substancji niebezpiecznych obecnych w opakowaniach oraz ich uwalniania do środowiska – Część 1: Wymagania dotyczące pomiaru i weryfikacji czterech metali ciężkich obecnych w opakowaniach.
O PPWR pisaliśmy już na blogu:
Kim jesteś w świetle prawa? To może nie być takie oczywiste…
Jednym z fundamentów tych nowych regulacji jest precyzyjny podział ról w łańcuchu dostaw, ze szczególnym uwzględnieniem rozróżnienia między pojęciem wytwórcy (manufacturer) a producenta (producer). W związku z tym powinieneś rzetelnie podejść do oceny, kim jesteś. W razie wątpliwości warto skonsultować swoją sytuację z prawnikiem. Warto zwrócić szczególną uwagę na konkretne przypadki interpretacyjne zaprezentowane przez Komisję Europejską w omawianym przez nas przewodniku. Prawnicy oraz działy compliance – a także przedsiębiorcy prowadzący własne biznesy, powinni przeanalizować przede wszystkim zasady przypisywania konkretnych funkcji w łańcuchu dostaw w relacjach B2B oraz umowach licencyjnych. O czym wspomniano w dokumencie FAQ? Wytyczne jednoznacznie wskazują, że o odpowiedzialności za opakowania markowe decyduje posiadanie tak zwanej siły decyzyjnej w zakresie ustalania ich specyfikacji projektowej. Oznacza to, że licencjodawca zostanie uznany za producenta tylko wtedy, gdy odgórnie narzuca sztywny design opakowania, natomiast w sytuacjach, gdy licencjobiorca zachowuje swobodę w kształtowaniu cech opakowania, to na niego spada ciężar spełnienia wymogów prawne. Istotne rozstrzygnięcie zapadło również w kwestii opakowań hybrydowych: w przypadku gdy to samo opakowanie pełni równocześnie funkcję sprzedażową oraz transportową (co jak wiadomo jest powszechną praktyką w sektorze e-commerce), na potrzeby przepisów PPWR uznaje się je wprost za opakowanie sprzedażowe. W efekcie status producenta przypada podmiotowi gospodarczemu, który napełnia to opakowanie i po raz pierwszy udostępnia zapakowany produkt na rynku danego państwa członkowskiego. Wyjaśniono także kwalifikację opakowań transportowych, takich jak kartony czy folia stretch; przykładowo naklejenie etykiety adresowej na szary karton nie stanowi brandingu i nie czyni sklepu jego producentem, a w przypadku dopuszczalnych stężeń metali ciężkich (art. 5 ust. 4) Komisja potwierdziła celowość ciągłego stosowania sprawdzonej normy CEN CR 13695-1/2000 do wykazywania zgodności. Wytwórcą odpowiedzialnym za zgodność techniczną opakowania z przepisami PPWR jest podmiot, pod którego nazwą lub znakiem towarowym opakowanie jest wprowadzane na rynek. Jeżeli opakowanie nie posiada brandingu, status ten przypada firmie, która fizycznie je wyprodukowała. Z kolei w kontekście Rozszerzonej Odpowiedzialności Producenta (ROP), producentem jest podmiot udostępniający opakowany produkt na terytorium danego państwa członkowskiego po raz pierwszy. Przykładowo, w handlu e-commerce wytwórcą czystego kartonu jest jego wytwórca materiałowy, ale producentem obowiązanym do rozliczania opłat ROP staje się sklep, który pakuje w niego swoje towary i wysyła je do klienta. W tym przypadku wsparcie prawnika również może okazać się kluczowym elementem Twojej działalności zgodnej z prawem!
Z wytycznymi KE zapoznasz się tutaj: https://op.europa.eu/en/publication-detail/-/publication/ad14cb8f-8d4f-11f1-9262-01aa75ed71a1
Podsumowanie
Zaktualizowane wytyczne Komisji Europejskiej opublikowane 3 sierpnia 2026 roku jednoznacznie pokazują, że PPWR nie jest jedynie kosmetyczną zmianą przepisów środowiskowych, ale gruntowną reformą łańcuchów dostaw. Przedsiębiorcy dostali kolejny sygnał, że powinni zapoznać się z nowymi obowiązkami jeszcze przed rozpoczęciem obowiązywania konkretnych przepisów z rozporządzenia i położyć nacisk na merytoryczne przygotowanie. Warto zapoznać się z pełnym dokumentem FAQ Komisji Europejskiej, aby w pełni zrozumieć projektowane i wdrażane regulacje.
Sprawdź naszą ofertę z zakresu PPWR: https://mdl-kancelariaprawna.pl/ppwr/
W czym możemy Ci pomóc?
- Sprawdzimy Twoją rolę w łańcuchu dostaw PPWR;
- Zarekomendujemy działania oparte na dokładnej analizie prawnej.
- Wesprzemy Cię we wdrożeniu obowiązków wynikających z PPWR.
- Przeprowadzimy konsultacje biznesowe w Twojej firmie.
FAQ
- Czy opakowania, które zostały wyprodukowane przed 12 sierpnia 2026 roku i leżą na magazynie, trzeba zniszczyć lub ponownie etykietować?
Nie. Opakowania wyprodukowane i znajdujące się w Twoich magazynach przed tą datą mogą zostać wprowadzone do obrotu bez konieczności ich niszczenia czy przerabiania. Jeśli nie zawierają na samej powierzchni danych identyfikacyjnych wytwórcy, informacje te można legalnie dostarczyć w dokumencie towarzyszącym przesyłce.
- Jakie konsekwencje grożą firmie w przypadku wykrycia nieprawidłowości tuż po wejściu w życie przepisów?
Oficjalne wytyczne Komisji Europejskiej nakazują organom kontrolnym stosowanie w pierwszej kolejności podejścia wspierającego, a nie penalizującego. W przypadku wykrycia uchybień przedsiębiorca otrzyma ostrzeżenie oraz określony czas na podjęcie działań naprawczych. Dopiero gdy brak zgodności utrzymuje się uporczywie, organy mogą stosować surowsze środki, w tym wycofanie wyrobu z rynku. Warto jednak pamiętać, że rzetelne przygotowanie to fundament Twojego legalnego biznesu. Nie zostawiaj wszystkiego na ostatnią chwilę.
- Czym różni się „wytwórca” od „producenta” w rozumieniu przepisów PPWR?
Wytwórca (manufacturer) odpowiada za jakość techniczną, projekt oraz wymogi prawne samego opakowania (np. brak PFAS, ocena zgodności UE) i jest nim właściciel marki lub fizyczny producent. Producent (producer) to z kolei pojęcie z zakresu Rozszerzonej Odpowiedzialności Producenta (ROP), oznaczające podmiot, który po raz pierwszy udostępnia opakowany produkt na rynku danego kraju i odpowiada za sprawozdawczość oraz opłaty odpadowe.
- W jaki sposób, w praktyce, producenci mogą udowodnić zgodność z zachowaniem w składzie wartości granicznych metali ciężkich w opakowaniach?
W celu wykazania zgodności swoich opakowań zaleca się stosowanie raportu CEN CR 13695-1/2000 Opakowania – Wymagania dotyczące pomiaru i weryfikacji czterech metali ciężkich i innych substancji niebezpiecznych obecnych w opakowaniach oraz ich uwalniania do środowiska – Część 1: Wymagania dotyczące pomiaru i weryfikacji czterech metali ciężkich obecnych w opakowaniach.
- Kto w świetle PPWR jest producentem w przypadkach, gdy opakowanie sprzedażowe służy również do celów transportowych?
Opakowanie sprzedażowe zostało zdefiniowane w rozporządzeniu PPWR jako opakowanie zaprojektowane tak, aby w punkcie sprzedaży stanowiło jednostkę handlową dla użytkownika końcowego, składającą się z produktów i opakowania, podczas gdy opakowanie transportowe definiuje się jako opakowanie zaprojektowane tak, aby ułatwiać przenoszenie i transport jednej lub większej liczby jednostek handlowych lub grupy jednostek handlowych, w celu zapobiegania uszkodzeniom produktu wynikającym z jego przenoszenia i transportu. Z definicji opakowanie transportowe służy zatem do transportu jednej lub większej liczby jednostek handlowych i nie zastępuje zasadniczego opakowania sprzedażowego. Jeżeli opakowanie sprzedażowe jest używane również do celów transportowych, opakowanie to pozostaje częścią zapakowanego produktu dostarczanego użytkownikowi końcowemu i nie jest wprowadzane do obrotu jako puste opakowanie transportowe. Nawet jeśli opakowanie pełni również funkcję transportową, nadal uważa się je za opakowanie sprzedażowe na potrzeby ustalenia, kto jest jego producentem.
Skontaktuj się z nami za pomocą formularza kontaktowego!
